Thế giới đang bước vào kỷ nguyên bùng nổ của công nghệ robot và tự động hóa, với dự báo rằng trong thập niên tới sẽ có khoảng 75 triệu công nhân trên toàn cầu bị thay thế bởi các robot và hệ thống tự động. Sự chuyển đổi này không chỉ mang lại hiệu quả sản xuất cao hơn mà còn làm thay đổi sâu sắc cơ cấu lao động và khái niệm việc làm truyền thống.
Ở Việt Nam, nhiều doanh nghiệp đã tiên phong phát triển và áp dụng robot vào sản xuất, như thương hiệu Phenikaa-X với robot vận chuyển có khả năng di chuyển khối lượng lên đến một tấn và các loại robot tự động phục vụ trong môi trường nguy hiểm thay thế con người. Ngoài ra, các cánh tay robot với cấu trúc 6 bậc linh hoạt cũng đang được ứng dụng rộng rãi trong cắt, hàn công nghiệp, góp phần cải thiện hiệu suất và chất lượng sản phẩm.
Tuy nhiên, việc robot thay thế lao động cũng đặt ra nhiều thách thức lớn. Rất nhiều công nhân sẽ mất việc hoặc buộc phải đào tạo lại để thích nghi với môi trường sản xuất mới. Điều này đòi hỏi sự chuẩn bị kỹ lưỡng từ các chính sách đào tạo, chuyển đổi nghề nghiệp và hỗ trợ người lao động nhằm giảm thiểu tác động xã hội của sự thay đổi.
Thị trường lao động toàn cầu đang chứng kiến sự xuất hiện nhanh chóng của các công nghệ mới vượt xa sức tưởng tượng trước đây. Nhiều công ty trong lĩnh vực robot và tự động hóa không ngừng nghiên cứu, phát triển sản phẩm mới nhằm mở rộng khả năng thay thế sức lao động của con người. Các robot thông minh, có khả năng phân loại, trực tiếp vận hành trong các nhà máy và thậm chí làm việc trong môi trường độc hại đang được hoàn thiện và thương mại hóa.
Tuy nhiên, bên cạnh thách thức về việc làm, tự động hóa còn mang đến cơ hội lớn về tiết kiệm chi phí, nâng cao năng suất, tạo đà phát triển cho các ngành công nghiệp, đặc biệt trong những lĩnh vực yêu cầu độ chính xác và an toàn cao. Sự kết hợp giữa con người và robot trong chu trình sản xuất sẽ là xu hướng tất yếu, hướng tới tương lai nền kinh tế số và công nghiệp 4.0.