Những ngày đầu tháng 2, TAND TP HCM sẽ trở thành tâm điểm chú ý khi xét xử 25 bị cáo trong đường dây nhập lậu khổng lồ, mang về hàng trăm nghìn tấn nguyên liệu thịt từ vùng dịch bò điên và chứa mầm bệnh dịch tả lợn châu Phi. Vợ chồng doanh nhân Trần Nguyên Bình và Đỗ Thùy Nhung, những kẻ cầm đầu, đối mặt tội danh buôn lậu và đưa hối lộ, với khối lượng hàng hóa trị giá hơn 1.800 tỷ đồng. Họ lập tới 6 công ty ‘ma’ tại một địa chỉ ở Thủ Đức, chuyên nhập khẩu bột huyết, bột xương từ châu Âu – nơi từng bùng phát dịch bệnh chết người. Thủ đoạn tinh vi: làm giả giấy kiểm dịch, đóng dấu thú y nước ngoài, thậm chí chuẩn bị mẫu ‘sạch’ để qua mặt xét nghiệm. Cảm giác phẫn nộ dâng trào khi nghĩ đến những tấn thịt nhiễm độc len lỏi vào chuỗi thức ăn chăn nuôi, đe dọa sức khỏe hàng triệu người tiêu dùng.
Suốt 5 năm từ 2018 đến 2023, cặp vợ chồng này chi tới 2,9 tỷ đồng hối lộ cho cán bộ thú y, mỗi lô hàng từ 1-3 triệu đồng để ‘mở đường xanh’ qua cửa khẩu Cát Lái. Trần Trung Nhân, cựu Trưởng trạm kiểm dịch, nhận hàng tỷ đồng, cùng các lãnh đạo Chi cục Thú y vùng VI như Bạch Đức Lữu, Lý Hoài Vũ bị truy tố nhận hối lộ. Mở rộng điều tra, cơ quan chức năng phát hiện thêm ba nhánh doanh nghiệp ở TP HCM, Hà Nội, Hải Phòng, nhập lậu chục nghìn tấn sản phẩm tương tự. Hàng hóa không chỉ chứa ADN bò từ vùng dịch mà còn nhiễm virus dịch tả heo châu Phi, Newcastle – tất cả bị tiêu hủy bằng lửa. Nhịp điệu phiên tòa từ 3 đến 9/2 hứa hẹn cao trào, với 38 cá nhân, đơn vị như Cục Thú y, Hải quan bị triệu tập, 22 luật sư bào chữa. Lòng người không khỏi xót xa trước sự tha hóa của những kẻ từng nắm giữ sứ mệnh bảo vệ biên giới thực phẩm.
Vụ án không chỉ là con số khổng lồ 116.000 tấn hàng lậu, 762 lô chính thức cộng 750 lô bí mật, mà còn phơi bày lỗ hổng hệ thống kiểm dịch. Các bị cáo biết rõ pháp luật cấm nhập sản phẩm từ động vật nhai lại châu Âu vì bò điên, nhưng lợi nhuận ‘khủng’ che mờ lương tri. Từ bột thịt xương giá rẻ tràn lan làm thức ăn chăn nuôi, nguy cơ dịch bệnh lan rộng ra cộng đồng là hiện hữu. Cảm xúc dâng sôi khi hình dung hàng triệu gia súc có thể nhiễm bệnh, thực phẩm trên bàn ăn hàng ngày tiềm ẩn hiểm họa. Phiên tòa sắp tới không chỉ trừng phạt cá nhân mà còn là lời cảnh tỉnh cho cả hệ thống, thúc đẩy siết chặt quản lý nhập khẩu trước Tết Nguyên đán – dịp nhu cầu thực phẩm bùng nổ.
Đường dây này chỉ là phần nổi của tảng băng chìm hàng lậu thực phẩm, khi gần đây Công an TP HCM triệt phá thêm các vụ ‘phù phép’ thịt heo thành đà điểu, dê Úc. Với 16 bị cáo buôn lậu, 5 cựu cán bộ nhận hối lộ, vụ việc nhấn mạnh quyết tâm trấn áp tội phạm kinh tế. Cao trào pháp lý sẽ khép lại chương đen tối, mang lại hy vọng về một thị trường sạch hơn, an toàn hơn cho người dân.
